Muzeum Kolejnictwa Kościerzyna
Muzeum Kolejnictwa w Kościerzynie to miejsce, gdzie można zobaczyć największą kolekcję pojazdów szynowych w północnej Polsce. Mieści się w autentycznej parowozowni z 1929 roku, tuż przy dworcu kolejowym, i gromadzi ponad 80 lokomotyw, wagonów i innych eksponatów związanych z koleją. To nie tylko muzeum pod dachem – większość maszyn stoi na wolnym powietrzu, więc można chodzić między nimi, zaglądać do środka i dotykać historii.
Sama parowozownia to kawał historii. Powstała jako element magistrali węglowej łączącej Śląsk z Gdynią, budowanej w latach 1926-1933. Wcześniej, bo już w 1885 roku, przez Kościerzynę przeszła pierwsza linia kolejowa należąca do Królewskiej Kolei Wschodniej. Parowozownia działała operacyjnie do końca 1990 roku, potem straciła znaczenie i w listopadzie 1992 przekształcono ją w skansen.
- największa kolekcja pojazdów szynowych w północnej Polsce
- możliwość wejścia do lokomotyw
- interaktywne wystawy z multimediami
- kolej lilipucia dla dzieci
- unikalne eksponaty z różnych epok
Co zobaczysz w Muzeum Kolejnictwa
Największą gwiazdą jest parowóz Pu29-3 z 1931 roku – największy polski parowóz, jeden z ostatnich zachowanych egzemplarzy. Obok niego stoi prototypowa lokomotywa spalinowa SP47-001, wyprodukowana tylko w jednym egzemplarzu. Są też parowozy serii Ty2 i Ty42, lokomotywy spalinowe i elektryczne.
Wśród wagonów wyróżnia się wagon kolejki linowej na Gubałówkę z 1938 roku – wyprodukowano tylko dwa takie pojazdy. Jest też wagon sanitarny z okresu wojennego, zrekonstruowany i pokazujący, jak transportowano i udzielano pomocy rannym. Do kolekcji należy również skład pociągu wąskotorowego i wagon z berlińskiej SKM, który po wojnie jeździł w Trójmieście aż do lat 70.
Zabytkowa hala parowozowni to osobna atrakcja. W środku mieszczą się cztery stanowiska, na których stoją lokomotywy, a wokół oryginalne narzędzia, maszyny i mechanizmy używane kiedyś do napraw i obsługi pociągów. Po remoncie w latach 2013-2014 dawne warsztaty przekształcono w sale ekspozycyjne z multimediami, makietami kolejowymi i pokazem 3D.
W 2020 roku do muzeum dołączyła kolej lilipucia „Romek” – nazwana tak na cześć Romana Witkowskiego, wieloletniego pracownika PKP w Gdańsku, który przez lata wspierał muzeum.
Dla kogo jest to muzeum
Dzieci będą zachwycone, zwłaszcza te znające „Tomka i przyjaciół”. Można wchodzić do niektórych lokomotyw, zaglądać do budki maszynisty, przejechać się kolejką lilipucią. Są też ruchome makiety przedstawiające stację w Kościerzynie i kolej magnetyczną.
Dorośli miłośnicy techniki i historii znajdą tu unikaty, których nie zobaczą nigdzie indziej. Muzeum ma też makiety wykonane z brązu i opisane alfabetem Braille’a – dwa parowozy i zespół parowozowni – z myślą o osobach niewidomych.
Rodziny z różnowiekowymi dziećmi spędzają tu spokojnie 2-3 godziny. Starsi pasjonaci potrafią zostać na cały dzień.
Lekcje muzealne i dodatkowe atrakcje
Muzeum organizuje lekcje muzealne wprowadzające w tematykę kolejnictwa. Można też zamówić przejazd drezyną – pomieści maksymalnie 12 osób i kosztuje 25 złotych za grupę. Przejazd kolejką lilipucią to 7 złotych za bilet normalny, 5 złotych ulgowy.
Dla grup dostępna jest usługa przewodnicka za 70 złotych oraz warsztaty po 8 złotych od osoby. Wszystko wymaga wcześniejszej rezerwacji, poza przejazdem kolejką.
Ceny biletów i godziny otwarcia
Bilety wstępu do Muzeum Kolejnictwa:
- Bilet normalny – 20 zł
- Bilet ulgowy – 15 zł
- Bilet grupowy – 10 zł
Dzieci do czwartego roku życia wchodzą za darmo, z wyjątkiem grup zorganizowanych.
Można kupić wspólny bilet na trzy muzea – oprócz Kolejnictwa obejmuje Muzeum Ziemi Kościerskiej i Muzeum Akordeonu:
- Bilet łączony normalny – 30 zł
- Bilet łączony ulgowy – 23 zł
- Bilet łączony grupowy – 20 zł
Muzeum jest czynne codziennie, przez cały rok, również w dni świąteczne. To spory atut – nie trzeba sprawdzać, czy akurat dziś jest otwarte.
Muzeum Akordeonu i Muzeum Ziemi Kościerskiej mają w poniedziałki darmowe wejście. Warto to wykorzystać, jeśli zostaje się w Kościerzynie dłużej.
Jak dojechać do Muzeum Kolejnictwa
Adres: ul. Towarowa 7, Kościerzyna. Muzeum znajduje się tuż przy dworcu kolejowym, ale po drugiej stronie torów. Trzeba przejechać przez most – na wyjeździe w stronę Żukowa są tabliczki wskazujące kierunek.
W nawigacji lepiej wpisać „Muzeum Kolejnictwa w Kościerzynie” niż sam adres – podobny adres w okolicy może wprowadzić w błąd.
Naprzeciw wejścia jest duży parking, bezpłatny.
Jeśli ktoś jedzie z Trójmiasta, to około 50 km, niecała godzina jazdy. Z Bytowa 40 km, około 35 minut. Z Gdańska można dojechać pociągiem – dworzec jest tuż obok.
Dlaczego warto zajrzeć do Kościerzyny
Muzeum odwiedza rocznie ponad 30 tysięcy osób, co pokazuje, że to nie jest przypadkowa atrakcja. Autentyczne otoczenie – działająca parowozownia z lat międzywojennych – robi wrażenie. Nie każde muzeum kolejnictwa ma takie zaplecze.
Ekspozycja na wolnym powietrzu daje poczucie obcowania z maszynami, nie tylko patrzenia przez szybę. Można stanąć obok gigantycznego parowozu, dotknąć zimnego metalu, wejść do budki maszynisty i wyobrazić sobie, jak to było prowadzić taką maszynę.
Połączenie z dwoma innymi muzeami w mieście tworzy sensowną trasę na cały dzień. Po obejrzeniu lokomotyw można przejść na rynek, zobaczyć ratusz z ekspozycją historyczną i akordeonową. Kościerzyna nie jest wielkim miastem, ale ma ciekawy układ zabytków.
Dla pasjonatów kolejnictwa to miejsce obowiązkowe – tyle unikatów w jednym miejscu nie znajdzie się łatwo. Dla rodzin z dziećmi to świetny sposób na spędzenie popołudnia, zwłaszcza gdy pogoda dopisuje. Nawet osoby bez szczególnego zainteresowania pociągami wychodzą zadowolone – skala eksponatów i atmosfera miejsca robią robotę.